De stad en de dood

Archeologische perspectieven

Onder redactie van Roos van Oosten, Rachel Schats, Nico Arts & Jeroen Bouwmeester | 2017

De stad en de dood

Archeologische perspectieven

Onder redactie van Roos van Oosten, Rachel Schats, Nico Arts & Jeroen Bouwmeester | 2017

ISBN: 9789088904899

Imprint: Sidestone Press | Format: 182x257mm | 164 pp. | Urban Graveyard Proceedings 1 | Language: Dutch | 49 illus. (bw) | 29 illus. (fc) | Category: late middeleeuwen, nieuwe tijd, middeleeuwen, postmiddeleeuwen, grafvelden, kerkhoven, stadsarcheologie, stedelijke begraafplaatsen, grafritueel, dood en begraven, fysisch-antropologisch onderzoek, osteoarcheologie, funerair archeologisch erfgoed, funerai | download cover

  • Buy options
  • Bookinfo

    ISBN: 9789088904899

    Imprint: Sidestone Press | Format: 182x257mm | 164 pp. | Urban Graveyard Proceedings 1 | Language: Dutch | 49 illus. (bw) | 29 illus. (fc) | Category: late middeleeuwen, nieuwe tijd, middeleeuwen, postmiddeleeuwen, grafvelden, kerkhoven, stadsarcheologie, stedelijke begraafplaatsen, grafritueel, dood en begraven, fysisch-antropologisch onderzoek, osteoarcheologie, funerair archeologisch erfgoed, funerai | download cover

Het is een wijdverbreid idee dat (post-)middeleeuwse steden een sterfteoverschot hadden en zij slechts in leven konden blijven door de toestroom van migranten; een fenomeen dat bekend staat als het ‘urban graveyard’-effect. Over details valt te twisten, maar duidelijk is dat de stad en de dood dichter bij elkaar stonden dan tegenwoordig. Met de dood als belangrijk element in de stedelijke samenleving vormen grafvelden een belangrijke bron van kennis over het leven in de post-middeleeuwen. Sinds de jaren 80 van de vorige eeuw is systematisch archeologisch onderzoek van (post)middeleeuwse grafvelden in Nederland op gang gekomen. Veel van het onderzoek is nog niet of slechts beperkt gepubliceerd. Ook ontbreken synthetiserende publicaties waarin vergelijkingen tussen de resultaten van lokaal grafveldonderzoek in steden centraal staan.

De stad en de dood presenteert enkele overzichtsartikelen waarin de resultaten van oud archeologisch onderzoek worden vergeleken met resultaten van jongere opgravingen binnen verschillende Nederlandse steden. Naast bio-archeologische aspecten is er tevens aandacht voor grafrituelen. Deze rijk geïllustreerde bundel vormt een belangrijke bouwsteen voor thematische verdieping en is een inspiratiebron voor (inter)nationaal vergelijkend onderzoek.

In de tweede – Engelstalige – bundel van Urban Graveyard Proceedings komt een reeks andere geselecteerde Nederlandse en Vlaamse grafvelden aan de orde.

1 Roos van Oosten & Rachel Schats
Voorwoord

2. Roos van Oosten & Nico Arts
Inleiding

3. Arnold Carmiggelt
Monniken, lekenbroeders en loonarbeiders. Een 13de-eeuwse begraafplaats in Hellevoetsluis

4. Ronald van Genabeek
1000 graven: verschillen en overeenkomsten tussen archeologisch onderzochte begraafplaatsen in ’s-Hertogenbosch (ca. 1275-1858)

5. Constance van der Linde
De overledenen uit het massagraf Bastion Baselaar (1794-1795) in ‘s-Hertogenbosch. Slachtoffers van de rodeloop, rotkoorts, malaria of de kogel?

6. Lina de Jonge
De begraafplaats van het gasthuis in Breda (1300-1650)

7. Timo d’Hollosy & Henk de Boer
Amersfoorters onder elkaar

English abstracts
Over de auteurs

Dr. Roos van Oosten

Roos van Oosten is universitair docent stadsarcheologie aan de Universiteit Leiden. Naast het verzorgen van onderwijs verricht zij momenteel onderzoek in het kader van haar Veni-project ‘Challenging the paradigm of filthy and unhealthy medieval towns’.

Roos van Oosten began her academic career studying medieval history after which she began her archaeological degree that culminated in a thesis on urban archaeology. Her PhD dissertation at the University of Groningen focused on sanitation management, which she successfully defended in 2014. In 2011 she was appointed as university lecturer in urban archaeology at Leiden University.

read more

Dr. Rachel Schats

Rachel Schats is gepromoveerd op het onderzoek naar de fysieke consequenties van de middeleeuwse ontwikkelingen aan de hand van verschillende rurale en urbane skeletcollecties. Op het moment is zij werkzaam aan Universiteit Leiden als docent waar ze verantwoordelijk is voor het osteoarcheologische onderwijs in de bachelor en master.

Rachel Schats studied archaeology with a specialisation in osteoarchaeology at Leiden University and University College London after which she was appointed as a research and teaching assistant for the Laboratory of Human Osteoarchaeology in Leiden. Her PhD (defended November 2016) aimed at gaining a better understanding of the physical consequences of medieval developments, such as urbanisation and commercialisation, by comparing rural and urban skeletal populations.

read more

Drs. Nico Arts

Nico Arts studeerde culturele en fysische antropologie in Leiden en pre- en protohistorie aan de Universiteit van Amsterdam. Sinds 1989 werkt hij als stadsarcheoloog van Eindhoven. Hij is auteur van een lange reeks publicaties over de steentijd in het zuiden van Nederland en over de archeologie van middeleeuws en vroeg-modern Eindhoven.

Nico Arts studied cultural and physical anthropology at Leiden University and pre- and proto-history at the University of Amsterdam. Since 1989, he has been employed as the urban archaeologist for the city of Eindhoven.

read more

Drs. Jeroen Bouwmeester

Jeroen Bouwmeester werkt sinds 2009 als senior onderzoeker middeleeuwse en vroegmoderne stad bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. Hij is afgestudeerd in de Archeologie van Noordwest-Europa aan de Vrije Universiteit Amsterdam.

Since 2009, Jeroen Bouwmeester has been employed by the Cultural Heritage Agency as a senior researcher of medieval and early-modern cities. He studied the archaeology of Northwest Europe at VU University in Amsterdam.

read more

Abstract:

Het is een wijdverbreid idee dat (post-)middeleeuwse steden een sterfteoverschot hadden en zij slechts in leven konden blijven door de toestroom van migranten; een fenomeen dat bekend staat als het ‘urban graveyard’-effect. Over details valt te twisten, maar duidelijk is dat de stad en de dood dichter bij elkaar stonden dan tegenwoordig. Met de dood als belangrijk element in de stedelijke samenleving vormen grafvelden een belangrijke bron van kennis over het leven in de post-middeleeuwen. Sinds de jaren 80 van de vorige eeuw is systematisch archeologisch onderzoek van (post)middeleeuwse grafvelden in Nederland op gang gekomen. Veel van het onderzoek is nog niet of slechts beperkt gepubliceerd. Ook ontbreken synthetiserende publicaties waarin vergelijkingen tussen de resultaten van lokaal grafveldonderzoek in steden centraal staan.

De stad en de dood presenteert enkele overzichtsartikelen waarin de resultaten van oud archeologisch onderzoek worden vergeleken met resultaten van jongere opgravingen binnen verschillende Nederlandse steden. Naast bio-archeologische aspecten is er tevens aandacht voor grafrituelen. Deze rijk geïllustreerde bundel vormt een belangrijke bouwsteen voor thematische verdieping en is een inspiratiebron voor (inter)nationaal vergelijkend onderzoek.

In de tweede – Engelstalige – bundel van Urban Graveyard Proceedings komt een reeks andere geselecteerde Nederlandse en Vlaamse grafvelden aan de orde.

Contents

1 Roos van Oosten & Rachel Schats
Voorwoord

2. Roos van Oosten & Nico Arts
Inleiding

3. Arnold Carmiggelt
Monniken, lekenbroeders en loonarbeiders. Een 13de-eeuwse begraafplaats in Hellevoetsluis

4. Ronald van Genabeek
1000 graven: verschillen en overeenkomsten tussen archeologisch onderzochte begraafplaatsen in ’s-Hertogenbosch (ca. 1275-1858)

5. Constance van der Linde
De overledenen uit het massagraf Bastion Baselaar (1794-1795) in ‘s-Hertogenbosch. Slachtoffers van de rodeloop, rotkoorts, malaria of de kogel?

6. Lina de Jonge
De begraafplaats van het gasthuis in Breda (1300-1650)

7. Timo d’Hollosy & Henk de Boer
Amersfoorters onder elkaar

English abstracts
Over de auteurs

Dr. Roos van Oosten

Roos van Oosten is universitair docent stadsarcheologie aan de Universiteit Leiden. Naast het verzorgen van onderwijs verricht zij momenteel onderzoek in het kader van haar Veni-project ‘Challenging the paradigm of filthy and unhealthy medieval towns’.

Roos van Oosten began her academic career studying medieval history after which she began her archaeological degree that culminated in a thesis on urban archaeology. Her PhD dissertation at the University of Groningen focused on sanitation management, which she successfully defended in 2014. In 2011 she was appointed as university lecturer in urban archaeology at Leiden University.

read more

Dr. Rachel Schats

Rachel Schats is gepromoveerd op het onderzoek naar de fysieke consequenties van de middeleeuwse ontwikkelingen aan de hand van verschillende rurale en urbane skeletcollecties. Op het moment is zij werkzaam aan Universiteit Leiden als docent waar ze verantwoordelijk is voor het osteoarcheologische onderwijs in de bachelor en master.

Rachel Schats studied archaeology with a specialisation in osteoarchaeology at Leiden University and University College London after which she was appointed as a research and teaching assistant for the Laboratory of Human Osteoarchaeology in Leiden. Her PhD (defended November 2016) aimed at gaining a better understanding of the physical consequences of medieval developments, such as urbanisation and commercialisation, by comparing rural and urban skeletal populations.

read more

Drs. Nico Arts

Nico Arts studeerde culturele en fysische antropologie in Leiden en pre- en protohistorie aan de Universiteit van Amsterdam. Sinds 1989 werkt hij als stadsarcheoloog van Eindhoven. Hij is auteur van een lange reeks publicaties over de steentijd in het zuiden van Nederland en over de archeologie van middeleeuws en vroeg-modern Eindhoven.

Nico Arts studied cultural and physical anthropology at Leiden University and pre- and proto-history at the University of Amsterdam. Since 1989, he has been employed as the urban archaeologist for the city of Eindhoven.

read more

Drs. Jeroen Bouwmeester

Jeroen Bouwmeester werkt sinds 2009 als senior onderzoeker middeleeuwse en vroegmoderne stad bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. Hij is afgestudeerd in de Archeologie van Noordwest-Europa aan de Vrije Universiteit Amsterdam.

Since 2009, Jeroen Bouwmeester has been employed by the Cultural Heritage Agency as a senior researcher of medieval and early-modern cities. He studied the archaeology of Northwest Europe at VU University in Amsterdam.

read more









© 2016 Sidestone Press      KvK nr. 28114891